Những công trình ‘để đời’ nhờ giấc mơ


Giấc mơ luôn chứa đựng nhiều điều bí ẩn chưa có lời giải, trong đó không ít giấc mơ dường như liên quan đến tương lai.

Những công trình để đời nhờ giấc mơ - Ảnh 1.
Nhà hóa học Mendeleev (1834-1907)

Trong quá khứ, không ít nhà khoa học, nhà văn một phần nhờ vào giấc mơ cho ra những công trình để đời.

Dmitri Mendeleev và bảng tuần hoàn hóa học

Dmitri Mendeleev (1834-1907) lúc bấy giờ ấp ủ ý tưởng sắp xếp 65 nguyên tố hóa học đã biết một cách có hệ thống.

Mendeleev cũng dự đoán các nguyên tố sẽ sắp xếp theo khối lượng nguyên tử nhưng không tài nào định hình một bảng rõ ràng.

“Trong một lần mơ, tôi đã thấy một bảng các nguyên tố sắp xếp thật tự nhiên. Tỉnh dậy, tôi chép ra ngay lập tức”, lời của Mendeleev được nhà hóa học người Nga Bonifaty Mikhailovich Kedrov (1903-1985) trích dẫn trong tác phẩm On the Question of Scientific Creativity.

Những công trình để đời nhờ giấc mơ - Ảnh 2.
Bảng tuần hoàn các nguyên tố hóa học năm 1871

Mendeleev cũng tiên đoán một số thuộc tính của các nguyên tố chưa biết với hi vọng sẽ lấp đầy bảng tuần hoàn của mình.

Sau này, bảng tuần hoàn mở rộng dựa trên những khám phá và tổng hợp thêm các nguyên tố mới và sự phát triển của các mô hình lý thuyết mới.

Niels Bohr và mô hình nguyên tử

Những công trình để đời nhờ giấc mơ - Ảnh 3.
Niels Bohr (1885-1962)

Niels Bohr (1885-1962) là một nhà vật lý người Đan Mạch được trao Giải Nobel Vật lý (1922) nhờ công trình mô hình nguyên tử nổi tiếng.

Theo Edwina Portocarrero từ Viện Công nghệ Massachusetts, Bohr chia sẻ ông từng nằm mơ ngồi trên Mặt Trời còn tất cả các hành tinh lại bay xung quanh trên một sợi dây thừng nhỏ.

Khi tỉnh dậy, ông nghiên cứu thành công mô hình nguyên tử gồm một hạt nhân nhỏ mang điện tích dương và các electron di chuyển xung quanh trên những quĩ đạo khác nhau, tương tự như cấu trúc hệ Mặt Trời, chỉ có điều lực hấp dẫn được thay bằng lực tĩnh điện.

Elias Howe và chiếc máy khâu

Những công trình để đời nhờ giấc mơ - Ảnh 4.
Elias Howe và chiếc máy khâu tiền thân của những chiếc máy ngày nay

Tên tuổi Elias Howe (1819-1867) gắn liền với chiếc máy khâu. Dù không phải là người phát minh máy khâu nhưng ông là người cải tiến đáng kể chiếc máy khâu và nhận được bằng sáng chế của Mỹ.

Trong giấc mơ của mình, Elias Howe được yêu cầu chế tạo chiếc máy may cho một vị vua hung tợn ở đất nước xa lạ với thời hạn trong 24 giờ, nếu không sẽ đem xử tử. Do không hoàn thành, Howe bị hành hình bởi những binh lính cầm giáo đâm xuyên qua đầu.

Sau đó, Elias Howe tỉnh dậy và bắt tay ngay vào công việc. Howe thiết kế ra loại kim cong, đặt lỗ kim ở đầu nhọn – trước đây đặt ở chân kim – và phối hợp với con suốt chỉ tạo nên đường may.

Albert Einstein và tốc độ ánh sáng

Những công trình để đời nhờ giấc mơ - Ảnh 5.
Einstein thời niên thiếu

“Einstein nói rằng toàn bộ sự nghiệp của ông ấy là một sự suy ngẫm kéo dài từ một giấc mơ thời quá khứ”, John H. Lienhard, GS danh dự ngành kĩ thuật cơ khí và lịch sử tại ĐH Houston (Mỹ) chia sẻ trên chương trình phát thanh Engines of Our Ingenuity.

Lúc còn trẻ, Einstein từng nằm mơ bản thân cưỡi trên xe trượt tuyết đang xuống dốc rất nhanh. Khi Einstein và chiếc xe di chuyển gần bằng tốc độ ánh sáng, tất cả các màu sắc pha trộn thành một.

Sau khi thức giấc, ông dành phần lớn thời gian của mình suy nghĩ và nghiên cứu về những gì xảy ra ở tốc độ ánh sáng.

Kekulé và vòng benzen

Những công trình để đời nhờ giấc mơ - Ảnh 6.
Vòng tròn benzen từng là bí ẩn với các nhà khoa học

Benzen là hợp chất hữu cơ được nhà khoa học người Anh Michael Faraday (1791-1867) phát hiện từ năm 1825 nhưng sau đó vài chục năm người ta vẫn chưa hiểu được kết cấu của nó.

Các nhà khoa học biết rằng cấu trúc benzen rất đối xứng nhưng lại không tưởng tượng ra được là 6 nguyên tử carbon hóa trị 4 và 6 nguyên tử hydro hóa trị 1 sắp xếp đối xứng với nhau như thế nào để ổn định.

Năm 1865, Friedrich August Kekulé (1829-1896), nhà hóa học người Đức, ngồi ngủ gật cạnh bếp lò khi làm việc mệt mỏi. Trong giấc mơ, ông thấy các nguyên tử cacbon và hydro nối nhau và nhảy múa thành một dây xích cùng với hình ảnh một con rắn quay đầu ngậm chính cái đuôi của mình và xoay tròn trước mặt.

Kekulé tỉnh dậy và hiểu được đó chính là cấu trúc của benzen: hình lục giác với mỗi đỉnh là một nguyên tử cacbon.

Otto Loewi và đường dẫn thần kinh

Những công trình để đời nhờ giấc mơ - Ảnh 7.
Otto Loewi (1873-1961)

Đêm trước lễ Phục sinh năm 1921, Otto Loewi (1873-1961), nhà sinh vật người Áo đang ngủ chợt tỉnh dậy lấy giấy viết ghi chép rồi lại nằm xuống ngủ tiếp, sáng ra không hiểu mình đã vẽ gì.

Hôm sau, khi đang ngủ, ý tưởng vừa rồi quay trở lại. Đây là một phương pháp thực nghiệm có thể dùng để chứng minh giả thuyết mà Loewi đưa ra 17 năm trước chính xác hay không.

Loewi liền tỉnh dạy và ào đến phòng thí nghiệm, mổ lấy 2 quả tim ếch đem ngâm nước muối sinh lý, một quả tim giữ lại dây thần kinh số 10, quả thứ hai không có dây thần kinh số 10.

Ông dùng điện cực kích thích dây thần kinh số 10 của quả tim thứ nhất khiến quả tim đập chậm. Sau đó mấy phút, đem dung dịch ngâm quả tim thứ nhất chuyển vào dụng cụ đang chứa quả tim thứ hai. 

Những công trình để đời nhờ giấc mơ - Ảnh 8.
Mô tả thí nghiệm của Loewi – Ảnh: Important7

Kết quả, quả tim thứ hai cũng bắt đầu đập phập phồng từ đó xác nhận rằng các nơ-ron thần kinh có thể liên lạc với nhau bằng cách giải phóng các chất hóa học. Nhờ phát hiện này, Loewi nhận được giải thưởng Nobel về Y học năm 1936.

Mary Shelley và tiểu thuyết Frankenstein

Những công trình để đời nhờ giấc mơ - Ảnh 9.
Nhà văn Mary Shelley

Mary Shelley (1797-1851) là nữ nhà văn người Anh, nổi tiếng với tiểu thuyết Frankenstein đồng thời là vợ của nhà thơ lãng mạn Percy Shelley (1792-1822).

Trong một lần đi nghỉ mát với chồng cùng nhà thơ Lord Byron (1788-1824) và nhà văn John Polidori (1795-1821) bên hồ Geneva,Thụy Sĩ, Byron đã đặt ra cuộc thi viết truyện kinh dị giữa bốn người.

Sau đó, một đêm mưa gió, Mary nằm mơ thấy một cảnh chàng sinh viên đang quỳ trước một vật thể có hình dáng như người đàn ông nhưng các bộ phận được ghép từ những cơ thể khác nhau. Đây là ý tưởng cho Frankenstein ra đời, được Mary chấp bút năm 18 tuổi và hoàn thành năm 20.

Những công trình để đời nhờ giấc mơ - Ảnh 10.
Bản vẽ miêu tả quyển sách trong lần xuất bản năm 1831 của họa sĩ Theodor von Holst

Frankenstein là câu chuyện về chàng sinh viên Victor Frankenstein tạo ra một sinh vật từ nội tạng của người đã chết, làm cho sinh vật này trở nên sống động nhưng sau đó xua đuổi “đứa con tinh thần” của mình.

Lòng hận thù làm cho sinh vật quyết định trả thù bằng cách giết chết vợ của Frankenstein và sau đó là giết chính người tạo ra mình.

Sau này, rất nhiều vở kịch và bộ phim lấy ý tưởng từ tiểu thuyết kinh điển của Mary Shelley.

TRỌNG NHÂN (Nguồn: The Epoch Times, NCBI) / Theo TTO

Con người đã có thể điều khiển giấc mơ theo ý muốn


Bằng một kỹ thuật tiên tiến mới nhất, mỗi lúc trước khi ngủ, con người có thể ‘xây dựng’ giấc mơ theo mong muốn của mình và chìm vào giấc ngủ để sống trong giấc mơ ấy.

Con người đã có thể điều khiển giấc mơ theo ý muốn - Ảnh 1.
Ảnh: DISCOVERY

Các nghiên cứu khoa học cho thấy giấc mơ có liên quan đến việc xử lý chấn thương tâm lý, hiệu suất sáng tạo hoặc cảm xúc vào ban ngày.

Các nhà khoa học tại Viện Công nghệ Massachusetts (Mỹ) sử dụng thiết bị Dormio và áp dụng kỹ thuật tiên tiến được gọi là “ấp ủ ước mơ có mục tiêu” (TDI) để đạt được mong muốn ngủ mơ theo ý thích.

TDI sử dụng trong giai đoạn ngủ sớm (Hypnagogia) để định hình một cách có ý thức những gì người ngủ sẽ mơ về.

Hypnagogia – giai đoạn ngủ sớm nhất – là giai đoạn con người chớm ngủ nhưng vẫn có thể nghe thấy âm thanh bên ngoài.

Thiết bị kỹ thuật này được ghi âm sẵn các lời nhắc, ví dụ “Hãy nghĩ đến thời gian ở trường đại học”, “Hãy nhớ về ngôi nhà cũ”, sau đó sẽ phát lại những lời gợi ý đó vào một thời điểm thích hợp trong quá trình ngủ.

Kỹ thuật này được kết hợp cùng thiết bị theo dõi giấc ngủ đeo tay, phát hiện được thay đổi nhịp tim của người đeo, điện tích trên da, chuyển động của ngón tay, và nhờ đó các nhà khoa học có thể biết khi nào là thời điểm thích hợp để bật phát âm thanh gợi ý đó.

Theo nhà nghiên cứu Adam Haar Horowitz, hơn 2/3 số người tham gia thử nghiệm báo cáo kết quả rằng họ đã mơ về giấc mơ giống như âm thanh từ thiết bị phát ra.

Mặc dù kết quả thí nghiệm tốt nhưng các nhà khoa học cho biết thiết bị và kỹ thuật điều khiển giấc mơ sẽ không được sử dụng với mục đích thương mại mà chỉ dùng trong nghiên cứu khoa học – y học.

Lý do là bởi các nghiên cứu khoa học từ trước đến nay đều đưa kết luận rằng giấc mơ khác nhau có tác động tích cực hoặc tiêu cực đến việc xử lý chấn thương tâm lý, hiệu suất sáng tạo hoặc cảm xúc vào ban ngày, nhưng chúng ta vẫn đang thiếu bằng chứng khoa học vững chắc về tác động nhân quả của việc thao túng giấc mơ có mục đích.

Nhiều khía cạnh liên quan đến tâm sinh lý của con người và ảnh hưởng của việc thao túng giấc mơ vẫn chưa được khoa học làm rõ.

Trong lĩnh vực khoa học và y học cũng như tâm lý xã hội, các nhà khoa học tại Viện Công nghệ Massachusetts tin rằng kỹ thuật này có thể sẽ mở ra con đường mới cho nghiên cứu giấc ngủ.

Có một phương pháp để kiểm soát giấc mơ có nghĩa là bây giờ chúng ta có thể thực hiện các thí nghiệm tốt hơn về cách giấc mơ ảnh hưởng đến cảm xúc, sự sáng tạo, trí nhớ, bệnh tật và hơn thế nữa.

MINH HẢI (Tổng hợp) – Theo TTO

Kỹ thuật 5 bước này sẽ giúp bạn điều khiển được giấc mơ của mình


Tỷ lệ thành công có thể lên tới 1/6, con số cao nhất từ trước đến nay.

Phật Giáo Tây Tạng có một kỹ thuật Mật thừa gọi là milam. Trong đó, những người tu hành sẽ ngủ và thực hành yoga ngay trong giấc mơ của họ. Bằng cách xóa nhòa ranh giới giữa đời thực và giấc mơ , milam giúp người tu tập nhận thức được bản chất như huyễn của vạn vật.

Một khi giác ngộ, người tu có thể coi nhẹ mọi điều đem đến phiền não cho mình. Những lo lắng, bi kịch, thậm chí cả cái chết đối với họ chỉ nhẹ tựa một giấc mơ. Theo Đạo Phật, hiểu và tin vào như huyễn giúp cuộc sống trở nên an lạc, tự do và hạnh phúc hơn.

Không khó để nhận thấy milam là một phiên bản của giấc mơ Lucid, hay còn gọi là giấc mơ sáng suốt. Là một trong những khía cạnh bí ẩn nhất của tâm lý học và khoa học thần kinh, trong giấc mơ Lucid bạn sẽ điều khiển được bản thân mình, mơ nhưng biết được mình đang mơ.

Vậy làm thế nào điều đó có thể xảy ra?

Kỹ thuật 5 bước này sẽ giúp bạn điều khiển được giấc mơ của mình - Ảnh 1.

Milam, yoga trong mơ là một phiên bản của giấc mơ Lucid

Denholm Aspy một nhà tâm lý học công tác tại Đại học Adelaide đã tiếp cận câu hỏi ấy một cách cách khoa học. Anh cho biết mặc dù giấc mơ Lucid từng được ghi nhận từ hàng ngàn năm trước và trong suốt lịch sử xã hội loài người, phải cho đến tận năm 1975, các nhà nghiên cứu mới xác minh được hiện tượng này bằng những thí nghiệm khéo léo.

Ý tưởng đầu tiên là nhìn vào mắt của những người đang ngủ. Không giống như toàn bộ cơ thể bất động trong giấc ngủ, cơ mắt là thứ vẫn hoạt động. Lấy cảm hứng từ tác phẩm của nhà văn Celia Green, Keith Hearne, một nhà vật lý trị liệu người Anh cho rằng chuyện động của mắt cho phép những người mơ giấc mơ Lucid giao tiếp với thế giới bên ngoài.

Hearne theo dõi một người ngủ trong phòng thí nghiệm của ông, hướng dẫn anh ta cách liếc mắt qua trái qua phải theo bài trước khi ngủ. Khi anh ta đạt được giấc mơ Lucid, Hearne ghi lại các chuyển động mắt có liên quan đến giai đoạn ngủ REM (Rapid Eye Movement – đảo mắt nhanh) này. Nhiều nghiên cứu sau đó đã nhân rộng những phát hiện này của Hearne.

Tuy nhiên, suốt hàng thập kỷ sau đó, tìm ra một phương pháp chính xác hướng dẫn mọi người đạt tới giấc mơ Lucid vẫn rơi vào bế tắc. Từ năm 1970 tới nay, có khoảng 40 nghiên cứu về chủ đề này. Các phương pháp trong đó chỉ giúp được khoảng 3- 13% người tham gia tỉnh táo ngay trong giấc mơ của họ.

Từ khi còn là một nghiên cứu sinh tiến sĩ, Aspy đã nhận thấy sự giới hạn của các nghiên cứu trước đó. Một số nghiên cứu có kích thức mẫu quá nhỏ, phương pháp của số còn lại thì không đáng tin. Bởi vậy, anh đã cố gắng khắc phục những điểm yếu này và thực hiện một nghiên cứu đáng tin cậy nhất về giấc mơ Lucid.

Kỹ thuật 5 bước này sẽ giúp bạn điều khiển được giấc mơ của mình - Ảnh 2.

Từ năm 1970 tới nay, có khoảng 40 nghiên cứu về giấc mơ Lucid

Aspy sử dụng kỹ thuật MILD (Mnemonic Induction of Lucid Dreams- cảm ứng giấc mơ Lucid), từng được phát triển vào thập niên 1970 bởi nhà tâm lý học người Mỹ Stephen LaBerge. Kỹ thuật này gồm các bước sau để đưa một người vào trạng thái mơ Lucid:

1. Trước khi đi ngủ, đặt báo thức ở thời điểm 5 tiếng đồng hồ sau.

2. Khi báo thức kêu, hãy nhớ lại giấc mơ ngay trước khi bạn tỉnh dậy. Nếu không thể, chỉ cần gợi nhớ lại bất kỳ giấc mơ nào gần đây cũng được.

3. Điều chỉnh lại tư thế nằm thoải mái, tắt đèn và lặp lại câu nói này trong đầu: “Lần sau trong mơ, tôi sẽ nhớ mình đang mơ”. Nhẩm từ nào bạn phải thấu hiểu ý nghĩa của từ đó và tập trung vào ý định nhớ rằng bạn đang mơ.

4. Mỗi khi bạn lặp lại cụm từ ở bước 3, hãy tưởng tượng bạn trở lại giấc mơ bạn nhớ tới ở bước 2, đồng thời vẫn hình dung bản thân bạn nhớ được rằng mình đang mơ.

5. Lặp lại các bước 3 và 4 cho đến khi bạn rơi vào giấc ngủ hoặc chắc chắn rằng ý định ghi nhớ của bạn được thiết lập. Đảm bảo đây là điều cuối cùng trong tâm trí trước khi bạn đi vào giấc ngủ. Nếu bạn thấy mình liên tục lặp lại ý định ghi nhớ mình đang mơ, đó là một dấu hiệu tốt, nó đã được thiết lập vững chắc trong tâm trí bạn.

Kỹ thuật 5 bước này sẽ giúp bạn điều khiển được giấc mơ của mình - Ảnh 3.

Kỹ thuật MILD được đánh giá là hiệu quả nhất trong việc tạo ra giấc mơ Lucid

 

Trong nghiên cứu của mình, Aspy đã theo dõi 169 tình nguyện viên trên khắp Australia. Những người này được hướng dẫn sử dụng MILD và ghi lại những gì họ trải nghiệm vào sổ.

Kết quả khá ấn tượng, hơn một nửa tình nguyện viên mơ ít nhất 1 giấc mơ Lucid ngay trong tuần đầu tiên thực hành. Tỷ lệ gặp giấc mơ Lucid của họ là từ 1/11 đến 1/6 số đêm ngủ. Đây là những con số cao nhất từ trước đến giờ.

Nghiên cứu còn phát hiện ra một số bí quyết áp dụng kỹ thuật MILD. Đó là số lần bạn lặp lại câu nói không quan trọng, bởi vậy, bạn không cần phải cố gắng nói nhiều. Thay vào đó, thời gian quay trở lại giấc ngủ mới là thứ quyết định.

Trong thực tế, MILD đã hiệu quả gấp đôi khi mọi người ngủ thiếp đi trong vòng 5 phút sau khi ý định ghi nhớ của họ được thiết lập. Điều đó có nghĩa là nếu bạn muốn áp dụng MILD để đạt tới giấc mơ Lucid, bạn phải thử nghiệm để có được mức độ tỉnh táo đúng nhất khi báo thức tắt.

Nó phải đủ dài để cho phép bạn hoàn thành 5 bước thiết lập ý nghĩ muốn ghi nhớ, nhưng không quá dài khiến bạn phải vật lộn để ngủ trở lại.

Thời điểm thực hiện kỹ thuật sau 5 giờ ngủ cũng rất quan trọng. Bời vì hầu hết giấc mơ của chúng ta xảy ra trong khoảng thời gian 2 đến 3 tiếng đồng hồ trước khi thức dậy, và bạn muốn giảm thiểu thời gian giữa việc hoàn thành kỹ thuật MILD và bước vào giấc ngủ REM.

Phải mất một chút luyện tập, nhưng nếu may mắn, bạn có thể đạt tới giấc mơ Lucid bằng kỹ thuật MILD ngay trong đêm đầu tiên. Một khi nhận thức được rằng bạn đang mơ, điều quan trọng là giữ bình tĩnh, vì những cảm xúc mãnh liệt có thể đánh thức bạn.

Một mẹo nữa là khi giấc mơ bắt đầu mờ dần hoặc có vẻ không ổn định, hãy thử cọ xát mạnh hai bàn tay của mình với nhau trong giấc mơ. Nghe có vẻ kỳ lạ, nhưng chiến lược này hoạt động bởi nó sẽ nhấn chìm tâm trí bạn với những cảm giác từ bên trong giấc mơ, giảm cơ hội não bộ nhận thức được cơ thể vật lý đang ngủ khiến bạn thức tỉnh.

Kỹ thuật 5 bước này sẽ giúp bạn điều khiển được giấc mơ của mình - Ảnh 4.

Tỷ lệ thành công của MILD có thể lên tới 1/6

 

Ngoài niềm vui vô bờ của việc có thể kiến tạo một thế giới tưởng tượng theo ý muốn, giấc mơ Lucid có một loạt các lợi ích tâm lý khác. Đối với một số người, nó có thể giúp họ đối phó với những cơn ác mộng thường xuyên lặp lại.

Bạn cũng có thể sử dụng ước mơ Lucid để chữa lành các chấn thương tâm lý như: đối mặt với những gì đang ám ảnh bạn, làm hòa với kẻ tấn công mình, bạn có thể thoát khỏi tình huống nguy cấp bằng cách bay đi, hoặc thậm chí đơn giản là thức dậy.

Các ứng dụng tiềm năng khác của giấc mơ Lucid bao gồm luyện tập các kỹ năng thể thao vào ban đêm. Nó cũng có thể giúp bạn theo đuổi mơ ước và lấy cảm hứng sáng tạo.

Nhiều người có thể luyện tập và thực hành để mơ Lucid thường xuyên, nó khiến giấc mơ của họ sống động gần như thế giới thực.

 

Tham khảo Aeon –  ZKNIGHT

Trí Thức Trẻ